Espainiako estatua Europako Espazio Agentziaren (ESA, ingelesezko siglen arabera) kide sortzailea da. Sortu zenetik, Espainiako erakundeek modu aktiboan parte hartu dute Agentziaren jardueretan, eta hori izan da Espainian espazio arloko gaikuntza zientifiko eta teknologikorako bitarteko nagusia.
Espainiaren parte-hartzeak gure herrialdeko erakundeen gero eta erantzukizun handiagoak ekarri ditu, bai azpisistema eta sistema espazialen diseinuan, garapenean eta eraikuntzan, azken urteotan satelite oso baten integrazio-gaitasuna lortu arte. Espazioko jardueraren garrantzia indartzeko prozesu horretan Espainiak ere parte hartu du. Gure gaitasun nazionalek, teknologikoek, industrialek eta zientifikoek bilakaera izan dute, jarduera marjinaletatik hasi eta misio osoen, nazionalen eta nazioartekoen lidergoetaraino.
ESA nazioarteko erakundea da, eta Espainia kide sortzailea da; arau eta prozedura espezifikoak ditu. Zehazki, ESAk “bidezko itzuleraren” printzipioari jarraitzen dio, eta, ahal den neurrian, itzulkin industrial minimo bat bermatzen du ESAren programetan egindako inbertsioarekiko (ehunekoa aldatu egiten da programatik programara). CDTIko kudeaketa-taldeek ESAren programetan egindako lanari eta Espainiako industriari eta haren proposamenei esker, gutxieneko hori osatu eta Espainiarentzat industria-itzulkinen ehunekoa % 100era irits dadin lortu da. Hori dela eta, esan daiteke azken urteotan itzulera egokia dagoela ESAn, bai ikuspegi zientifiko-teknologikotik, bai ikuspegi ekonomikotik.
Gauzatzea eta emaitzak
2023/07/11n egindako Ministroen Kontseiluan erabaki zen Espainiako Espazio Agentziari baimena ematea ESAri ekarpena egiteko plana aldatzeko, aurretik 2019ko azaroaren 8ko Erabakiaren bidez aldatu zena.
2023rako eta hurrengo ekitaldietarako baimentzen den ordainketa-profila 300 M€-koa da urte bakoitzeko, 2027ra arte.
2023-2027 aldirako aurreikusitako ordainketa-profilak barnean hartzen ditu programetako gainkostuengatiko balizko aldaketak, kontribuzio-doikuntzak eta prezio-eguneratzeak, ESAren Hitzarmenean estatuen erantzukizun gisa jasotakoaren arabera, bai eta ESAren Finantza Erregelamenduaren arabera sor litezkeen interesak eta aldi horri dagozkion pentsioen ordainketa ere.
Gaur egun, dagoeneko ordaindu dira 2022ko ordainketak eta 2023ko kuotari dagozkion lehen bi tarteak.