Animaliak zientzia-helburuekin erabiltzeko kontrola, batez ere, autonomia-erkidegoetako organo eskudunei dagokie, eta otsailaren 1eko 53/2013 Errege Dekretuak (boe.es) arautzen dituen baimen- eta ikuskapen-moduetan garatzen da. Errege-dekretu horrek saiakuntzak egiteko eta beste helburu zientifiko batzuetarako erabiltzen diren animaliak babesteko oinarrizko arauak ezartzen ditu (irakaskuntza barne), eta berriki aldatu du abenduaren 2ko 1083/2025 Errege Dekretuak. Esperimentazio-animaliak erabiltzen dituzten ikertzaileen jarduera proiektu baten barruan ezarritako prozeduretara egokitu behar da. Proiektu horren aldeko ebaluazioa egin behar du horretarako gaitutako organo batek (OH). Gainera, zentro erabiltzaileari ere baimena eman behar zaio, eta Animalien Ongizateaz berariaz arduratzen den Organoa (OEBA) izan behar du. Esperimentaziorako animalien hazle eta hornitzaileek ere baimena izan behar dute, eta sisteman parte hartzen duten langile guztiek prestakuntza eta trebakuntza espezifikoa izan behar dute.
Zientziako, Berrikuntzako eta Unibertsitateetako Ministerioak, gardentasunari begira, eguneratuta dauka autonomia-erkidego bakoitzean ikerketa-proiektuak ebaluatzeko gaitutako organoen zerrenda (animalien erabilera barne). Gaitutako organo horiek dagozkien autonomia-erkidegoek eta Ceutako eta Melillako hiriek izendatzen dituzte, araudian ezarritako baldintzak betetzen dituzten guztien lehia askea bermatzen duen prozedura arautuaren arabera.
Haien gaikuntzak proiektu bakoitzak ezarritako baldintzak betetzen dituela egiaztatzeko ardura ematen die, eta, bereziki, OEBAk egiten duen proiektuaren berrikuspen teknikoa oinarri hartuta, ebaluatu, ebaluatu eta
- helburua, ustez lortuko diren zientzia-onurak;
- ordezkatzeko, murrizteko eta fintzeko baldintzak betetzen dituela;
- proiektuaren helburuak lortzeko, ez dagoela animaliez bestelako metodorik;
- haren prozedurak, larritasun-mailaren arabera arautuak;
- eta kalte-onuren azterketa, etikari buruzko iritziak kontuan hartuta;
Europako Batzordeak proiektuak ebaluatzeko sistemari buruzko dokumentu bat argitaratu du: Animaliez kezkatuz zientzia hobe baterantz – 2010/63/EB Zuzentaraua, helburu zientifikoetarako erabiltzen diren animalien babesari buruzkoa – Hezkuntza eta prestakuntzarako esparru-dokumentua, Publications Office, 2018, https://data.europa.eu/doi/10.2779/07581.
Gardentasuna lortze aldera, autonomia-erkidegoetako organo eskudunek baimendutako proiektuen laburpen ez-teknikoak argitaratuko dituzte, zeinak Batzordearen datu-base batean integratuko baitira: EU NTS Database on the use of animals for scientific purposes under Directive 2010/63/EU – ALURES – Animal Use Reporting – EU System, sarbide irekikoa.
Gaitutako organoen zerrenda eguneratuta eduki ahal izateko, autonomia-erkidegoetako organo eskudunei eskatzen zaie Zientzia, Berrikuntza eta Unibertsitate Ministerioari jakinaraz diezaiotela beren lurraldean proiektuak ebaluatzeko gaitutako organoek eragindako edozein alta edo baja .
